Box 3: welke bezittingen en schulden tellen mee?
In box 3 betaal je belasting over je vermogen. Maar niet alles wat je bezit telt mee. Je eigen woning, je auto en je inboedel vallen er bijvoorbeeld buiten. Op deze pagina lees je precies welke bezittingen en schulden de Belastingdienst meetelt, en welke niet.
Twee categorieën bezittingen
Sinds 2023 verdeelt de Belastingdienst je bezittingen in twee categorieën. Elke categorie heeft een eigen forfaitair rendement. Dat is een fictief rendement waarmee de Belastingdienst rekent, ongeacht hoeveel je werkelijk hebt verdiend.
- Banktegoeden — spaargeld, betaalrekeningen en deposito's. Laag forfaitair rendement (1,37% in 2025).
- Overige beleggingen — aandelen, crypto, vastgoed, vorderingen en meer. Hoger forfaitair rendement (5,88% in 2025).
Deze verdeling komt uit de Overbruggingswet box 3, die geldt tot het nieuwe stelsel op basis van werkelijk rendement ingaat (verwacht vanaf 2028). Hoe meer van je vermogen in banktegoeden zit, hoe lager je belasting uitvalt.
Wat valt onder banktegoeden?
Banktegoeden zijn alle bedragen die je op een bankrekening hebt staan. De Belastingdienst kijkt naar de waarde op 1 januari van het belastingjaar (de peildatum).
| Bezitting | Telt mee? |
|---|---|
| Betaalrekeningen | Ja |
| Spaarrekeningen | Ja |
| Termijndeposito’s | Ja |
| Buitenlandse bankrekeningen | Ja |
| Contant geld (boven normaal huishoudgeld) | Ja |
| Rekening-courant bij eigen BV | Ja |
Wat valt onder overige beleggingen?
Alles wat geen banktegoed en geen schuld is, valt onder “overige beleggingen”. Dit is de categorie met het hoogste forfaitaire rendement. Je geeft de waarde op per 1 januari.
| Bezitting | Waardering |
|---|---|
| Aandelen (ook buitenlandse) | Beurswaarde op 1 januari |
| Obligaties | Beurswaarde op 1 januari |
| Beleggingsfondsen / ETF’s | Beurswaarde op 1 januari |
| Cryptocurrency | Marktwaarde op 1 januari |
| Tweede woning | WOZ-waarde |
| Verhuurde woning | WOZ-waarde × leegwaarderatio |
| Vorderingen op derden | Nominale waarde |
| Kunst en antiek (als belegging) | Taxatiewaarde |
| Onverdeelde erfenissen | Waarde van jouw aandeel |
| Lijfrenten (niet in box 1) | Waarde op 1 januari |
Heb je een verhuurde woning? Dan mag je de WOZ-waarde verlagen met de leegwaarderatio. Hoe langer het huurcontract en hoe lager de huur ten opzichte van de WOZ-waarde, hoe lager de waarde die je opgeeft.
Bekijk de leegwaarderatio-tabel
De leegwaarderatio hangt af van de verhouding tussen de jaarhuur en de WOZ-waarde van de woning.
| Jaarhuur / WOZ-waarde | Leegwaarderatio |
|---|---|
| Tot 1% | 55% |
| 1% tot 2% | 62% |
| 2% tot 3% | 69% |
| 3% tot 4% | 76% |
| 4% tot 5% | 83% |
| 5% tot 6% | 90% |
| 6% tot 7% | 97% |
| 7% en hoger | 100% |
Voorbeeld: de WOZ-waarde is € 300.000, de jaarhuur is € 7.200 (2,4%). De leegwaarderatio is 69%. Je geeft € 300.000 × 69% = € 207.000 op als waarde in box 3.
Welke schulden tellen mee?
Schulden verlagen je vermogen in box 3. Hoe meer schulden je hebt, hoe minder belasting je betaalt. Maar er geldt een drempel: in 2025 is dat € 3.800 per persoon (€ 7.600 met een fiscaal partner). Alleen het deel boven de drempel telt mee.
| Schuld | Telt mee? |
|---|---|
| Persoonlijke leningen | Ja |
| Doorlopend krediet | Ja |
| Schulden aan familie of vrienden | Ja |
| Roodstand op bankrekening | Ja |
| Belastingschulden (openstaand) | Soms |
| Hypotheek tweede woning | Ja |
| Hypotheek eigen woning | Nee (box 1) |
| Studieschuld (DUO) | Nee (vrijgesteld) |
Wat valt niet in box 3?
Een aantal vermogensonderdelen valt buiten box 3. Ze worden niet belast in box 3 of ze worden in een andere box belast.
| Vermogensonderdeel | Reden |
|---|---|
| Eigen woning + hypotheek | Valt onder box 1 (eigenwoningforfait) |
| Ondernemingsvermogen | Valt onder box 1 (winst uit onderneming) |
| Aanmerkelijk belang (≥5% aandelen BV) | Valt onder box 2 |
| Auto, motor, caravan | Vrijgesteld (eigen gebruik) |
| Inboedel | Vrijgesteld |
| Kunst (voor eigen plezier) | Vrijgesteld (geen belegging) |
| Pensioenaanspraken | Vrijgesteld |
| Lijfrentepolissen (box 1) | Valt onder box 1 |
| Contant geld (normaal gebruik) | Vrijgesteld |
Eigen woning
Je eigen woning (hoofdverblijf) valt altijd onder box 1, inclusief de hypotheek. De hypotheekrente is aftrekbaar in box 1 en je betaalt eigenwoningforfait. Alleen als je een tweede woning hebt, valt die in box 3.
Kunst: belegging of eigen gebruik?
Hangt het schilderij bij je thuis aan de muur? Dan is het voor eigen gebruik en vrijgesteld. Ligt het in een kluis als investering? Dan is het een belegging en telt het mee in box 3. De Belastingdienst kijkt naar het doel waarvoor je het bezit.
Veelgemaakte fouten
Bij het opgeven van bezittingen en schulden in box 3 gaat het regelmatig mis. Dit zijn de meest voorkomende fouten:
1. Hypotheek als box 3 schuld opvoeren
De hypotheek op je eigen woning hoort in box 1, niet in box 3. Alleen de hypotheek op een tweede woning of beleggingspand is een box 3 schuld.
2. Crypto vergeten op te geven
Cryptocurrency valt onder overige beleggingen. Veel mensen vergeten hun crypto op te geven of weten niet dat het meetelt. De Belastingdienst kan dit controleren via buitenlandse exchanges die gegevens delen.
3. Verkeerde peildatum gebruiken
De peildatum is altijd 1 januari van het belastingjaar. Niet 31 december, niet het gemiddelde over het jaar. Doe je aangifte over 2025? Dan tel je alles op 1 januari 2025.
4. Auto meetellen
Je auto, motor of caravan hoef je niet op te geven in box 3. Deze zijn vrijgesteld als ze voor eigen gebruik zijn. Hetzelfde geldt voor je inboedel.
5. Schuldendrempel vergeten
Schulden onder de drempel (€ 3.800 in 2025) tellen niet mee. Alleen het deel daarboven verlaagt je box 3 vermogen. Heb je een fiscaal partner, dan is de drempel € 7.600.
Bereken je vermogensbelasting
Wil je weten hoeveel belasting je betaalt over je bezittingen en schulden? Gebruik onze gratis rekentool. Vul je spaargeld, beleggingen en schulden in en je ziet direct het resultaat.
Gratis, zonder account, klaar in 30 seconden
Meer over vermogensbelasting
- Rekenvoorbeeld box 3 — stap voor stap door de berekening
- Verdelen met je partner — zo benut je twee keer de vrijstelling
- Vrijstelling en drempels — heffingsvrij vermogen en groene beleggingen
- Vermogensbelasting overzicht — alles over box 3 op een rij